تبلیغات
وبلاگ بروبچه های مهندسی شیمی بروجرد - شیمی برگهای پاییزی
تاریخ : شنبه 25 آذر 1391 | 06:22 ب.ظ | نویسنده : سپیده میرزایی

چگونه رنگهای پائیزی عمل می كنند؟

 


 

رنگ برگها:
رنگ یك برگ ، نتیجه بر هم كنش رنگدانه های مختلفی است كه توسط گیاه ایجاد می شود . مهمترین رنگدانه هایی كه سبب ایجاد رنگ برگها می شوند. عبارتند از : پورفیرین ها_ Porphyrins، كاروتنوئیدها_ Carotenoids و فلاوونوئیدها_ Flavonoids. رنگی كه ما می بینیم ، بستگی به مقدار و نوع پیگمانهای موجود در برگ دارد. بر هم كنش های شیمیایی در گیاه ، بویژه به خاطر تغییرات اسیدیته   (PH) ، در رنگ برگها مؤثرند .

گونه رنگدانه               نوع تركیب                                     رنگ
پورفیرین كلروفیل سبز
كاروتنوئید كاروتن و لیكوپن زرد ، نارنجی ، قرمز زرد
فلاوونوئید فلاوون ـ فلاوونول ـ آنتوسیانین قرمز ، آبی ، ارغوانی ،اناری



 

 

 

 

شیمی رنگدانه های گیاهی :
حال بیائید نگاهی دقیق تر به ساختمان مولكولی و نحوه عمل رنگدانه های اصلی گیاهی بیاندازیم:

پورفیرین ها : همه پورفیرین ها حلقه ساختمانی زیر را دارند:



پورفیرین اولیه در برگها، رنگدانه سبز و معروف كلروفیل است. این رنگدانه، بصورت اشكال گوناگون شیمیایی وجود دارد ( مثلا كلروفیل نوع a و كلروفیل نوع b)، كه مسئول عمل فتوسنتز و تولید كربو هیدرات در گیاه هستند. كلروفیل در نور آفتاب بوجود می آید.
وقتی فصل ها تغییر میكند و میزان نور خورشید كاهش می یابد، كلروفیل كمتر تولید می شود و برگها كمتر سبز می مانند. در این حالت ، كلروفیل به تركیبات ساده تری شكسته می شود، بنابراین رنگ برگها بتدریج با آهسته شدن یا توقف تولید كلروفیل تغییر می كند.

كاروتنوئیدها : كاروتنوئیدها، ترپن هایی هستند كه از واحدهای ایزوپرن درست شده اند.


مثال هایی از كاروتنوئیدهای موجود در برگهای شامل لیكوپن(قرمز) زانتوفیل (زرد) است. برای تولید كارتنوئیدها ، نور لازم نیست، بنابراین، این رنگدانه ها همواره در یك گیاه زنده وجود دارند. به علاوه كارتنوئیدها خیلی آهسته تر از كلروفیل، تجزیه می شوند.



فلاوونوئیدها: شامل واحدهای دی فینل پروپن هستند.

مثالهایی از آنها فلاون و فلاول است كه هر دو زرد هستند. آنتوسیانین ها، می توانند طیف وسیعی از قرمز ، آبی و ارغوانی را بسته به ph داشته باشند. 



آنتوسیانین ها ، نظیر سیانیدین ، یك صفحه خورشیدی طبیعی برای گیاهان ایجاد می كنند. زیرا ساختمان مولكولی یك آنتوسیانین شامل یك نوع قند است و تولید این گونه از رنگدانه ها ، بستگی به توانایی كربوهیدراتها درون گیاه دارد. رنگ آنتوسیانین ، با ph تغییر میكند، بنابراین اسیدیته خاك بر رنگ برگ گیاهان موثر است. تولید آنتوسیانین ها نیز، نیازمند نور است بنابراین روزهای آفتابی برای درخشان ترین رنگهای پائیزی ضروری است .


تغییر رنگهای پائیزی :
وقتی برگها سبز هستند، به این دلیل است كه مقادیر فراوانی كلروفیل دارند. كلروفیل سایر رنگدانه ها را در برگ می پوشاند. به همین ترتیب آنتوسیانین ، پوشاننده كاروتنوئید است. زمانی كه تابستان به پائیز می رسد، كاهش میزان نور، سبب می شود تا تولید كلروفیل كم شود. علیرغم اینكه سرعت تجزیه كلروفیل، ثابت باقی میماند، رنگ سبز بتدریج در گیاه از بین می رود . در همان زمان ، آنتوسیانین در برگها افزایش می یابد. برگهایی كه شامل آنتوسیانین های اصلی و اولیه هستند قرمز می شوند. برگهایی كه مقادیر كافی از هم آنتوسیانین و كاروتنوئید هستند، نارنجی می شوند . برگهایی كه كاروتنوئید بیشتر و آنتوسیانین كمتر یا صفر دارند، زرد خواهند شد. در غیاب انواع این رنگدانه ها ، عوامل شیمیایی دیگر، دست به كار می شوند. مثلا رنگ قهوه ای برخی برگهای بلوط، به خاطر وجود تانن است


برچسب ها: شیمی، برگهای، پاییزی،

پیچک